Juridisch

Fiduciaire Licentie-overeenkomst (FLA)

Waarom zou ik FLA nodig moeten hebben?

De ontwikkeling van Vrije Software kan vele patronen volgen. In sommige gevallen wordt de volledige ontwikkeling geregeld door een enkele programmeur of een kleine groep mensen. Maar vaker is de creatie en het beheer van software een ingewikkeld proces waar veel personen bij betrokken zijn. Dit wordt ook gereflecteerd in wie de rechten heeft op software. In het tweede geval zijn er een groot aantal personen die gezamenlijk eigenaar zijn van de rechten op software.

Om dit probleem op te lossen vereisen sommige projecten een volledige toewijzing van auteursrecht die ondertekend wordt door alle bijdragers. Het probleem met zulke toewijzingen is vaak dat de deling van machten ontbreekt waardoor de bijdragers niet worden beschermd tegen mogelijk misbruik door de nieuwe houder van het auteursrecht.

De fiduciaire licentie-overeenkomst (FLA) is met juist dat in gedachte gecreëerd: om aan de ene kant alle besluitvormingsmacht in een enkele entiteit te concentreren en de fragmentatie van rechten te voorkomen en aan de andere kant te voorkomen dat deze entiteit haar macht misbruikt.

De oplossing is de zogenoemde fiduciaire licentie-overeenkomst ("Fiduciary Licence Agreement", FLA). Deze techniek maakt het mogelijk om alle besluitvormingsmacht binnen een enkele entiteit te plaatsen en de fragmentatie van rechten te voorkomen.

Dit proces dient slechts voor het overdragen van economische rechten. De zogenoemde morele rechten (bijv. het recht van auteurs om als auteurs te worden geïdentificeerd) blijven bij de oorspronkelijke auteur en zijn niet overdraagbaar.

Hoe functioneert de FLA?

FLA is een overeenkomst tussen twee partijen - aan de ene kant een individu die heeft bijgedragen aan de software en daarom de co-auteur is (bijdrager ("Contributor")) is en aan de andere kant is er de entiteit (een natuurlijk persoon, bedrijf of organisatie) die de nieuwe beheerder van rechten, (gevolmachtigde ("Trustee")) zal zijn. Op deze manier kan de fragmentatie van rechten tussen bijdragers worden voorkomen omdat alle rechten zullen worden geconcentreerd in een enkele entiteit. Dit verzekert dat auteursrecht-relevante aanpassingen (met name opnieuw onder licentie uitbrengen) gemakkelijker kan plaatsvinden zonder dat het nodig is om alle bijdragers voor het blok te zetten.

De bijdrager verliest niet alle rechten, maar slechts de exclusiviteit ervan. Terwijl zij haar exclusieve rechten overdraagt naar de entiteit die verantwoordelijk is voor het beheer, ontvangt de gevolmachtigde omgekeerd een niet-exclusieve, wereldwijde, royalty-free, eeuwige en niet intrekbare licentie in dezelfde mate als eerder was overgedragen door de bijdrager.

Wat als de gevolmachtigde misbruik maakt van de gegeven rechten, bijv. door het opnieuw publiceren van Vrije Software onder een propriëtaire licentie?

FLA biedt een speciale clausule voor dit soort situaties om het Vrije Software-project te beschermen tegen mogelijk kwade bedoelingen van de gevolmachtigde. Volgens deze bepaling keren alle gegeven rechten en licenties terug naar de oorspronkelijke eigenaren als de gevolmachtigde in strijd met de principes van Vrije Software handelt. Dit betekent dat feitelijk voorkomen wordt dat de gevolmachtigde doorgaat met welke activiteit dan ook die ingaat tegen de principes van Vrije Software.

Wie kan er gevolmachtigde zijn?

Zoals hierboven genoemd kan iedereen een gevolmachtigde zijn: een natuurlijk persoon, bedrijf of organisatie. Maar voordat u gevolmachtigde wordt is het altijd belangrijk om alle risico's in kaart te brengen die dit met zich meebrengt. Het zijn van gevolmachtigde is een verantwoordelijkheid die niet onderschat zou moeten worden.

Hoe gebruikt u FLA voor uw eigen project?

De vorige versie van FLA is gebruikt voor FSFE's fiduciaire programma. Helaas accepteert de FSFE op dit moment geen nieuwe projecten meer onder het fiduciaire programma. Toch kunt u gebruik maken van onze aanpasbare versie van de herziene FLA-2.0 om zo uw auteursrecht te consolideren onder uw eigen administratieve paraplu. Het kan ook worden aangepast om rechten toe te wijzen aan welke andere derde partij dan ook.

Wilt u ons herziene FLA-2.0 gebruiken voor uw eigen project? Volg dan alstublieft de instructies.

Wat is er veranderd in FLA-2.0?

FLA-2.0 is opgesteld in samenwerking met ContributorAgreements.org om de beter te voldoen aan de behoeften van bijdragers en gevolmachtigden als ontvangers van bijdragen. Als gevolg van deze samenwerking bevat de FLA-2.0 nu:

Alle veranderingen hadden tot doel het versterken van zowel de ontwikkelaren als wel de beherende entiteit, voor een beter rechtenbeheer binnen een enkel project.

U kunt meer te weten komen over de FLA-2.0 door ons een e-mail te sturen.

Auteurs

FLA-2.0 is geschreven door Matija Šuklje en Catharina Maracke en is gebaseerd op de geest van de originele FLA, de sjablonen van ContributorAgreements.org en op adviezen van erkende internationale juridische en technische experts. Onze dank gaat met name uit naar Aahit Gaba, Adriaan de Groot, Alessandro Rubini, Anthonia Ghalamkarizadeh, Axel Metzger, Carlo Piana, Florian Idelberger, Hugo Roy, Ingo Klöcker, Jonas Öberg, Jonathan Riddell, Lydia Pintscher, Malcolm Bain, Martin Husovec, Nicola Feltrin, Paul Brown, Pam Chestek, Polina Malaja, Vishesh Handa, het juridische netwerk, KDE e.V., DataVerse, en Endocode.

De eerste versie van de FLA is geschreven door Dr. Axel Metzger en Georg Greve nadat zij advies hadden ingewonnen bij erkende internationale juridische en technische experts. Partijen die betrokken waren bij de evolutie van de FLA waren: RA Dr. Till Jaeger, Carsten Schulz, Prof. Eben Moglen, RA Thorsten Feldmann (LL.M.), Werner Koch, Alessandro Rubini, Reinhard Muller, Shane Coughlan en anderen.

Voetnoten

  1. Vrije Software-licentie zoals vastgesteld door Free Software Foundation en Open Source Initiative